Taalwinkel

Veelgemaakte stijlfouten

Waarom zijn sommige zinnen onprettiger te lezen dan andere? Check deze top 10 van onprettige stijlkeuzes en je vindt uit waarom. 

Lees de volgende zinnen door en probeer te benoemen waardoor ze zo onprettig lezen of gewoon vreemd klinken. Herformuleer ze zodat ze aantrekkelijker en/of duidelijker worden.

  1. Zij is snel in haar reactie.
  2. Wij zullen maatregelen nemen ter verbetering van de arbeidsomstandigheden.
  3. Het wordt groter.
  4. Er wordt door deskundigen nog steeds gediscussieerd over de vraag wie de ontdekker van het aidsvirus is.
  5. Inmiddels is het inzicht ontstaan dat voedselhulp ook op langere termijn noodzakelijk zal zijn voor de ondersteuning van de inspanningen van de ontwikkelingslanden ter verhoging van de eigen voedselproductie.
  6. Dat het voorstel niet aangenomen zou worden door de Baltische staten en dat er veel kritiek op zou komen van de andere EU-lidstaten die al eerder bij de kwestie waren betrokken, omdat er veel weerstand bestond onder diverse bevolkingsgroepen, had men dus reeds lang kunnen voorzien.
  7. Voorts hebben de investeringseffecten die als gevolg van de crisis optraden, waardoor de bedrijven hun vervangingsinvesteringen van machines uitstelden of zelfs aflastten, een zeer groot negatief effect gehad op de situatie van de industrie.
  8. Het reclamebureau zal aan de volgende eisen moeten voldoen:
    • creatief goed zijn;
    • kennis van branche/bedrijf;
    • steun geven;
    • redelijke prijzen.
  9. Daarna gaan drie ventilatiekleppen open die zich in de motorkap bevinden. Het afgewerkte gas verdwijnt hierdoor uit de motor.
  10. Verschillende onderzoeken hebben aangetoond dat buurthuizen een positieve invloed hebben op de sfeer in de buurt.

Antwoorden en uitleg bij de stijlfouten

Vergelijk je eigen zinnen met de volgende herformuleringen. Je antwoord kan natuurlijk hiervan afwijken.

Schrijf aantrekkelijk

Zin 1

De zin was: Zij is snel in haar reactie.

Probeer zo veel mogelijk werkwoorden te gebruiken in plaats van zelfstandige naamwoorden. Werkwoorden brengen actie in de zin. Bijvoorbeeld: Zij reageert snel.

Zin 2

De zin was: Het wordt groter.

Gebruik waar mogelijk actieve zinnen met beeldende werkwoorden; zo houd je de vaart er meer in. Bijvoorbeeld: Het groeit.

Zin 3

De zin was: Wij zullen maatregelen nemen ter verbetering van de arbeidsomstandigheden.

Probeer zo veel mogelijk werkwoorden te gebruiken in plaats van zelfstandige naamwoorden. Werkwoorden brengen actie in de zin en zo gebruik je minder voorzetsels. Bijvoorbeeld: We zullen de arbeidsomstandigheden verbeteren.

Houd de vaart erin

Zin 4

De zin was: Er wordt door deskundigen nog steeds gediscussieerd over de vraag wie de ontdekker van het aidsvirus is.

Het is niet nodig om deze zin in de passief (met ‘worden’) te zetten. Gebruik zoveel mogelijk actieve zinnen. Bijvoorbeeld: Deskundigen discussiëren nog steeds over de vraag wie de ontdekker van het aidsvirus is.

Zin 5

De zin was: Inmiddels is het inzicht ontstaan dat voedselhulp ook op langere termijn noodzakelijk zal zijn voor de ondersteuning van de inspanningen van de ontwikkelingslanden ter verhoging van de eigen voedselproductie.

Deze zin is geschreven in de naamwoordstijl. Een aantal werkwoorden is vervangen door naamwoorden, en dat haalt de vaart uit de zin. Schrijf bijvoorbeeld: We moeten inzien dat voedselhulp ook op langere termijn noodzakelijk is als we de ontwikkelingslanden willen ondersteunen hun eigen voedselproductie te verhogen.

Zin 6

De zin was: Dat het voorstel niet aangenomen zou worden door de Baltische staten en dat er veel kritiek op zou komen van de andere EU-lidstaten die al eerder bij de kwestie waren betrokken, omdat er veel weerstand bestond onder diverse bevolkingsgroepen, had men dus reeds lang kunnen voorzien.

Probleem is de lange aanloop tot de kern. Beter is bijvoorbeeld: Men had reeds lang kunnen voorzien dat het voorstel niet zou worden aangenomen door de Baltische staten, en dat er veel kritiek op zou komen van de andere EU-lidstaten. De andere lidstaten waren immers al eerder bij de kwestie betrokken, omdat er veel weerstand bestond onder diverse bevolkingsgroepen.

Zin 7

De zin was: Voorts hebben ook de investeringseffecten die als gevolg van de crisis optraden, waardoor de bedrijven hun vervangingsinvesteringen van machines uitstelden of zelfs aflastten, een zeer groot negatief effect gehad op de situatie van de industrie.

Probleem is de tangconstructie: er zit een stuk zin als een tang in de zin. Beter is bijvoorbeeld: Voorts hebben ook de investeringseffecten die als gevolg van de crisis optraden, een zeer groot negatief effect gehad op de situatie van de industrie. Bedrijven gingen namelijk hun vervangingsinvesteringen van machines uitstellen of zelfs aflasten.

Wees consequent

Zin 8

De zin was: Het reclamebureau zal aan de volgende eisen moeten voldoen:

  • creatief goed zijn;
  • kennis van branche/bedrijf;
  • steun geven;
  • redelijke prijzen.

Het probleem is dat de opsomming niet consequent is. Beter is bijvoorbeeld: Het reclamebureau zal aan de volgende eisen moeten voldoen:

  • creatief goed zijn;
  • kennis van branche/bedrijf hebben;
  • steun geven;
  • redelijke prijzen hanteren.

Zorg voor duidelijkheid

Zin 9

De zin was: Daarna gaan drie ventilatiekleppen open die zich in de motorkap bevinden. Het afgewerkte gas verdwijnt hierdoor uit de motor.

Als je verwijswoorden gebruikt, vermijd dan vage verwijzingen, anders moet de lezer puzzelen. Je kunt ook vaak het laatste deel van een samenstelling gebruiken voor je verwijzingen. Schrijf bijvoorbeeld: Daarna gaan drie ventilatiekleppen open die zich in de motorkap bevinden. Door deze kleppen verdwijnt het afgewerkte gas uit de motor.

Wees zorgvuldig

Zin 10

De zin was: Verschillende onderzoeken hebben aangetoond dat buurthuizen een positieve invloed hebben op de sfeer in de buurt.

In deze zin is sprake van een personificatie: een ding wordt als een persoon voorgesteld. Herschrijf deze zin bijvoorbeeld zo; je ziet dat de tweede personificatie minder stoort: In verschillende onderzoeken is aangetoond dat een buurthuis de sfeer in de buurt positief beïnvloedt.

Gepubliceerd door  Taalwinkel 24 maart 2022